Ngày 15/11/2025, Bộ trưởng Bộ Y tế đã ký ban hành Thông tư số 43/2025/TT-BYT quy định chi tiết về chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Trạm Y tế xã, phường, thị trấn. Thông tư được ban hành nhằm cụ thể hóa Luật Khám bệnh, chữa bệnh năm 2023, đồng thời tăng cường vai trò của y tế cơ sở trong tình hình mới.
Vị trí và chức năng của Trạm Y tế xã
Theo Thông tư 43/2025/TT-BYT, Trạm Y tế xã là đơn vị y tế trực thuộc Trung tâm Y tế huyện, quận, thị xã, thành phố thuộc tỉnh và thành phố trực thuộc Trung ương, chịu trách nhiệm thực hiện các hoạt động chăm sóc sức khỏe ban đầu cho người dân trên địa bàn.
Trạm Y tế xã có chức năng cung cấp các dịch vụ y tế cơ bản, bao gồm:
Y tế dự phòng: triển khai công tác phòng, chống dịch bệnh; tiêm chủng; giám sát các yếu tố nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe cộng đồng.
Khám bệnh, chữa bệnh: thực hiện sơ cứu, cấp cứu ban đầu và điều trị các bệnh lý thông thường theo danh mục kỹ thuật được phê duyệt.
Quản lý sức khỏe cộng đồng: theo dõi, quản lý sức khỏe người dân, ưu tiên các nhóm đối tượng dễ bị tổn thương.
Dân số và kế hoạch hóa gia đình: thực hiện các nhiệm vụ liên quan đến dân số, sức khỏe sinh sản và kế hoạch hóa gia đình.
Thông tư 43/2025/TT-BYT về chức năng, nhiệm vụ Trạm Y tế xã, phường, đặc khu từ 01/01/2026 (Ảnh minh họa)
Nhiệm vụ trọng tâm: Quản lý bệnh không lây nhiễm tại cộng đồng
Một trong những điểm đáng chú ý của Thông tư là việc giao nhiệm vụ cụ thể cho Trạm Y tế xã trong quản lý và điều trị các bệnh không lây nhiễm tại cộng đồng, góp phần giảm tải cho các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh tuyến trên.
Các nhiệm vụ trọng tâm gồm:
Y tế dự phòng và phòng, chống dịch bệnh: giám sát, phát hiện sớm các bệnh truyền nhiễm; triển khai tiêm chủng mở rộng; phòng, chống các yếu tố nguy cơ như thuốc lá, rượu bia.
Khám bệnh, chữa bệnh và phục hồi chức năng: thực hiện khám chữa bệnh theo phạm vi chuyên môn; sơ cứu, cấp cứu kịp thời các trường hợp tai nạn, thương tích.
Chăm sóc sức khỏe bà mẹ, trẻ em: quản lý thai sản; thực hiện kế hoạch hóa gia đình; phòng, chống suy dinh dưỡng trẻ em.
Quản lý dược và vật tư y tế: quản lý tủ thuốc Trạm Y tế; bảo đảm cung ứng thuốc thiết yếu và thuốc bảo hiểm y tế theo danh mục quy định.
Cơ cấu tổ chức và nhân lực
Thông tư quy định rõ mô hình tổ chức của Trạm Y tế xã nhằm bảo đảm hoạt động hiệu quả, thông suốt.
Lãnh đạo Trạm gồm Trạm trưởng và không quá 02 Phó Trạm trưởng.
Cơ cấu chức danh chuyên môn gồm: bác sĩ, điều dưỡng, hộ sinh, kỹ thuật viên y, bác sĩ hoặc y sĩ y học cổ truyền và viên chức làm công tác dân số.
Quản lý trực tiếp: Trạm Y tế xã chịu sự quản lý toàn diện của Giám đốc Trung tâm Y tế cấp huyện, sự chỉ đạo về chuyên môn của các đơn vị tuyến trên và sự quản lý hành chính của UBND cấp xã.
Quyền hạn và mối quan hệ phối hợp
Theo Thông tư, Trạm Y tế xã được quyền:
Yêu cầu các cơ quan, tổ chức trên địa bàn phối hợp triển khai các hoạt động y tế.
Tham gia các hoạt động kiểm tra về an toàn thực phẩm, hành nghề y dược tư nhân theo phân công của cấp có thẩm quyền.
Thực hiện các dịch vụ kỹ thuật cao hơn khi đủ điều kiện và được phê duyệt, nhằm nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe cho người dân tại cơ sở.
Tác động đối với công tác quản lý và điều hành bệnh viện
Việc ban hành Thông tư 43/2025/TT-BYT là cơ sở quan trọng để các bệnh viện tuyến cơ bản và chuyên sâu tăng cường liên kết với y tế cơ sở trong tổ chức khám, chữa bệnh.
Thông tư tạo điều kiện để:
Xây dựng mạng lưới chỉ đạo tuyến hiệu quả, thúc đẩy chuyển tuyến hai chiều.
Quản lý bệnh nhân mạn tính như tăng huyết áp, đái tháo đường tại Trạm Y tế xã sau khi tình trạng bệnh ổn định, giúp bệnh viện tập trung nguồn lực cho các kỹ thuật chuyên sâu.
Liên thông dữ liệu y tế, triển khai hồ sơ sức khỏe điện tử đồng bộ từ tuyến xã đến tuyến bệnh viện theo các chuẩn dữ liệu mới.
Hiệu lực thi hành
Thông tư 43/2025/TT-BYT có hiệu lực theo quy định tại điều khoản thi hành, đồng thời thay thế các quy định trước đây không còn phù hợp, góp phần hoàn thiện hành lang pháp lý và nâng cao năng lực hoạt động của y tế cơ sở trong giai đoạn mới.
